Το διαθωρακικό υπερηχογράφημα (triplex) αποτελεί τη βασική εξέταση για κάθε καρδιολογικό περιστατικό, καθώς παρέχει πολύτιμες πληροφορίες για τις ανατομικές δομές της καρδιάς και τη λειτουργικότητα του μυοκαρδίου. Είναι μια εξέταση υπερήχων, δηλαδή χρησιμοποιεί αντανακλάσεις ηχητικών κυμάτων μέσω μιας ειδικής συσκευής (ηχοβολέας) για να απεικονίσει τη δομή και τη λειτουργία των θαλάμων και των βαλβίδων της καρδιάς.
Το διαθωρακικό υπερηχογράφημα χρησιμοποιείται για τη διερεύνηση φυσημάτων, δύσπνοιας και βλαβών στον καρδιακό μυ από την αρτηριακή πίεση ή άλλες καταστάσεις. Μέσω του διαθωρακικού υπερηχογραφήματος λαμβάνονται ανατομικές πληροφορίες σημαντικές για τη διάγνωση μυοκαρδιοπαθειών, συγγενών καρδιοπαθειών, παθήσεων του περικάρδιου και τυχόν όγκων η θρόμβων των καρδιακών κοιλοτήτων. Παρέχει πληροφορίες σχετικά με τη συσταλτικότητα της καρδιάς, την συνολική ικανότητα της να εξωθεί το αίμα, τυχόν παλιές ουλές όπως μετά από έμφραγμα του μυοκαρδίου. Επίσης, πληροφορίες σχετικά με την τμηματική διαταραχή της κινητικότητας, την υποκινησία ενός ή παραπάνω τοιχωμάτων, που ενδεχομένως υποκρύπτει μια διαταραχή στην αιμάτωση της καρδιάς από το αντίστοιχο στεφανιαίο αγγείο.
Το διαθωρακικό υπερηχογράφημα καρδιάς είναι μια μέθοδος μέσω της οποίας:
- Προσδιορίζονται οι όγκοι και η διάμετρος της καρδιάς στη φάση της διαστολής και της συστολής.
- Καταγράφεται η λειτουργία των βαλβίδων και προσδιορίζεται ο βαθμός της στένωσης ή της ανεπάρκειας τους.
- Πραγματοποιείται συνεχές έγχρωμο και παλμικό Doppler για τον ακριβή προσδιορισμό της βαρύτητας των βαλβιδοπαθειων.
- Είναι δυνατή η έμμεση μέτρηση της πίεσης στην πνευμονική αρτηρία και η διάγνωση της πνευμονικής υπέρτασης.
Ωστόσο, επειδή σε ορισμένους ασθενείς είναι δύσκολη η λήψη ικανοποιητικών εικόνων της καρδιάς και παρέχει μόνο έμμεσες πληροφορίες για την κατάσταση του αγγειακού της δικτύου, συνηθίζεται να ακολουθείται κι από άλλες διαγνωστικές εξετάσεις, όπως το διοισοφαγείο υπερηχογράφημα και η μαγνητική τομογραφία καρδιάς.
Η εξέταση διαρκεί περίπου 30 λεπτά, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί να διαρκέσει περισσότερο.
Τι είναι το Ιστικό Doppler;
Παραδοσιακά, η υπερηχοκαρδιογραφία με βάση το Doppler χρησιμοποιείται στην κλινική πράξη για την αξιολόγηση της ταχύτητας της ροής του αίματος. Πιο πρόσφατα, η χρήση του φαινομένου Doppler έχει επεκταθεί στην αξιολόγηση των χαρακτηριστικών του καρδιακού μυός (ιστού).
Σε αντίθεση με τις συμβατικές μεθόδους λειτουργικής αξιολόγησης, οι οποίες αξιολογούν κυρίως τις αλλαγές στη διάσταση της κοιλότητας και την ταχύτητα ροής του αίματος, όπως το κλάσμα εξώθησης, το ιστικό Doppler είναι μια σχετικά νέα υπερηχοκαρδιογραφική τεχνική που χρησιμοποιεί αρχές Doppler για να αξιολογεί άμεσα τα χαρακτηριστικά του μυϊκού τοιχώματος της καρδιάς , όπως η ταχύτητα κίνησης και η παραμόρφωση (strain).
Ειδικότερα, το ιστικό Doppler συλλαμβάνει πληροφορίες χρησιμοποιώντας υψηλούς ρυθμούς καρέ (συνήθως μεγαλύτεροι από 200 καρέ ανά δευτερόλεπτο). Η υψηλή χρονική ανάλυση που επιτυγχάνεται με αυτήν την τεχνική διευκολύνει τις μετρήσεις μιας ευρείας σειράς χαρακτηριστικών του μυοκαρδίου, συμπεριλαμβανομένης της ταχύτητας της κίνησης των τοιχωμάτων κατά τη συστολή και τη διαστολή, μετρήσεις παραμόρφωσης (γνωστές και ως μετρήσεις strain and strain rate).
Με άλλα λόγια, μέσω του διαθωρακικού υπερηχογραφήματος (triplex) καρδιάς και με τη μέθοδο του ιστικού Doppler, είναι δυνατή η ακριβέστερη εκτίμηση και ο προσδιορισμός:
- της ικανότητας της καρδιάς να συστέλλεται και να διαστέλλεται, ώστε ώστε να γεμίσει με αίμα πριν την φάση της εξώθησης, και του συγχρονισμού των τοιχωμάτων της αριστερής κοιλίας που διαταράσσεται.
- των παραμορφώσεων της αριστερής κοιλίας, μια πρώιμη ένδειξη δυσλειτουργίας της λόγω ανεπάρκειας της μιτροειδούς βαλβίδας, στένωσης της αορτικής βαλβίδας, αμυλοείδωσης ή άλλων καταστάσεων, όπως μυοκαρδίτιδα.
Για βέλτιστο διαγνωστικό αποτέλεσμα, τόσο κατά το διαθωρακικό όσο και κατά το διοισοφάγειο υπερηχογράφημα, είναι δυνατή η ενδοφλέβια χορήγηση σκιαστικού, η οποία αποκαλύπτει με μεγαλύτερη λεπτομέρεια τα όρια του καρδιακού μυός και συμβάλλει στην ακριβέστερη:
- εκτίμηση των διαταραχών στην κινητικότητα των τοιχωμάτων διαφορική διάγνωση μεταξύ θρόμβων/ καρδιακών όγκων και καρδιακών μαζών